VERPLICHT FAMILIEBEZOEK

Het heeft iets infantiels, net zoals het eten van patat. Alleen kinderen horen daar intens van te genieten. Door de telefoon heeft mijn oom duidelijk gemaakt dat er van 4 tot 8 gegourmet kan worden. Dat we het weten. Niet eerder en niet later. Alsof hij in het ziekenhuis ligt en alleen op bepaalde tijden bezoek mag krijgen.

Eenmaal aangekomen loop ik met puberale tegenzin naar de deur. Het voelt bijna als een taakstraf. Als mijn oom open doet zinkt de moed mij direct in de schoenen. Die kop alleen al. Als een kind zo blij staat hij op zijn sokken in de deuropening te hossen. Hij lacht er ook bij, als Ron Brandsteder. Daarna wordt er nog wat over ruggen gewreven, op schouders geklopt en duwt mijn oom ons door het halletje naar de huiskamer. Als ik binnen kom zie ik mijn hele familie in een kring zitten. Op klapstoelen, ook dat nog. Zelden zag ik mensen zo treurig voor zich uit staren.

“Ha die Younes!”, roepen ze in koor. “Ouwe doerak!”

Was ik maar dood, hoor ik mezelf denken. In de tussentijd staat iedereen op om te groeten. Er moet ritueel gezoend worden. Met je wang tegen iemand anders zijn wang staan wrijven en dan het liefst met smakgeluiden. Dat gedoe. Als ik voor mijn nicht sta weet ik even niet meer of ik haar moet kussen of een hand moet geven. Uit radeloosheid duw ik mijn hoofd naar voren, maar besluit dan toch haar niet te kussen. Een hand geef ik ook niet. Enigszins debiel loop ik door naar de volgende. Dat was wel een raar gezicht.

Als we dan eindelijk zitten is het nog steeds stil. Ik zie mijn oom wanhopig oogcontact zoeken met de familie. Je ziet hem zoeken naar gespreksonderwerpen. Banale onderwerpen zoals het weer en de voortgang van de studie zijn al aan bod gekomen. Ook mijn nichtjes hebben al een stukje op de piano gespeeld, dus hij moet nu echt met iets nieuws komen. De actualiteit bijvoorbeeld. Dat schijnt het altijd goed te doen in een gezelschap. Plotseling opent hij dan toch een gesprek.

“Kom op jongens. Praten, praten! Laten we vooral heel veel praten!”, roept hij hard. Een tikkeltje geaffecteerd.

Iedereen kijkt verbaasd naar mijn oom. Hij ademt zwaar. Onregelmatig.

“HAHAHAHA! Godverdomme jongens, wat is het toch gezellig hier. Koert, vertel jij anders een leuke anekdote. Iets van Jiskefet ofzo.”

De stilte blijft. Mijn oom veegt paniekerig de tafel schoon, maar er liggen geen kruimels op. Er staat wel een schaaltje Japanse mix op tafel. Voor zij die zich niet kunnen beheersen tot aan het avondeten.

Dan staat mijn oom abrupt op en loopt hij op zijn sokken naar achter. Hij gilt er ook bij. Van die hoge uithalen weet je wel. Niemand weet waar hij mee bezig is. Dan grijpt hij naar zijn kruis en begint hij stotende bewegingen in onze richting te maken. Het duurt even voordat we door hebben dat hij de moonwalk doet. Mijn oom, de vleesgeworden reïncarnatie van Michael Jackson. Wie had dat gedacht. Als zijn act is afgelopen en het armzalige applaus allang is weggeëbd staat mijn oom nog steeds wilde buigingen te maken.

Mijn oom is met zijn gedrag de belichaming van schaamte te noemen. Iedereen kijkt vol medelijden naar hem. De man die er tevergeefs nog iets van wilde maken.

Illustratie: Yannick Berens