Kunst omdat het moet
"Moet je kijken", zei Rosie. "Moeten we echt naar toe." Ze gaf mee een uitgeknipt krantenartikeltje. "Bombaya van dansgroep Lysindra is een prachtige voorstelling over leven, dood en alles daartussenin. Angst, gevoel en drama. Kortom: Bombaya is niets en niets is alles, las ik. "Ik weet het niet hoor", probeerde ik. "Jawel joh, hartstikke leuk!" Want: cultureel, dus goed voor mijn ontwikkeling en bovendien maar vijf euro. "Wat heb je te verliezen?" Vijf snickers, twee patat, een pizza of een fles goedkope wijn. Maar ok, ik ga al mee. Verwelkomd door boze blikken van het intellectuele publiek nemen we, inderdaad wat aan de late kant, plaats op onze stoelen. Licht uit, doek open, de voorstelling begint. Op de aangename klanken van een... (wat zou het zijn, een Afrikaanse pannenset?) komt er in mysterieus blauw licht een tweepersoonsmatras de buhne opgeschuifelt. Of zo lijkt het. Het matras valt op de grond en tada: achter het matras staat een macrobiotisch lijk met hennahaar in zwarte biokatoenen outfit. Het publiek knikt begrijpend. Van de zijkant verschijnt daar plots nog een biolijk met hennahaar in dezelfde outfit. Er ontspint zich een dans van artistieke konijnenpasjes. Zou dit soms staan voor de kindertijd, vraag ik me af. Dan het geluid van een zaag. Een derde biolijk betreedt het podium. Ditmaal met grote, gevaarlijke passen. De twee konijntjes kijken geschrokken op. In paniek vluchten ze weg en de gemene alto begint aan een beangstigende solo. Tegen deze tijd moet het zijn geweest, dat al mijn onderdrukte gniffels uit de eerste vijf minuten in een grote explosie naar buiten komen. Ik lach en ik lach zoals ik lang geleden voor het laatst echt goed gelachen heb. Ook al weet ik dat dit heel asociaal en vooral zeer onvolwassen is, stoppen gaat niet meer. Rosie geeft me een stomp tegen m'n arm en op de rij voor me draait een meneertje met een zwarte kooltrui en een intellectueel brilletje zich woedend om en spreekt de volgende woorden: "Waar ben jij mee bezig?! Dit is Kunst! Kunst met een K! Jij begrijpen?!" Kunst met een K? Nee, ik niet begrijpen eerlijk gezegd. Hoe komt het toch dat alles wat een teken is van hogere verfijndheid buiten mijn bereik ligt? Waarom vind ik literatuur met een L saai, eten met een E vies, en kunst met een K stom? Ben ik, god sta me bij, dom? Ik volg al jaren GTST, ben fan van Katja Schuurman, lees de Privé en hou van aardappels met jus. Goed, maar ik rook wel, heb mijn gymnasiumdiploma, spreek uitmuntend latijn, las de Ontdekking Van De Hemel, lust graag een bordje escargots en luister zelfs, al is het heel sporadisch, klassieke muziek. Zo dom ben ik heus niet. Dus hoe komt het dan, dat ik de schonere zaken des levens niet begrijp? Zou het misschien meer met de Kunst zelf te maken hebben dan met mij? Of liever met de mensen die die Kunst zo op waarde weten te schatten? Want wat is er leuk aan een wit doek voor 3000 euro? Zelfs als je dol bent op de kleur wit, snap je dat het weinig zin heeft om zo'n ding aan je witte muur te hangen? En wat is er leuk aan een boek over de hersenspinsels van mevrouw Palmen? Of aan een meurende afvalhoop in een museum? Of aan poëzie? Ik krijg vaak het idee dat het bij Kunst net is als bij de nieuwe kleren van de keizer. De keizer is eigenlijk naakt, maar omdat zijn kleren alleen gezien zouden kunnen worden door intelligente mensen, durft niemand dat te zeggen. Als een schilderij 3000 euro kost, een voorstelling lovende recensies krijgt, of een afvalhoop in een museum ligt, zal de echte intellectueel niet snel toegeven, dat hij er geen hol aanvindt. Een autoriteit geeft aan dat het Kunst is, dus is het prachtig. Een uur later buigen de inmiddels zes biolijken voor het publiek. De voorstelling is, godzijdank, afgelopen. Mijn lachbui was na de opmerking van het meneertje wel weer over en maakte daarna plaats voor ondragelijke verveling. Rosie was in slaap gevallen en werd wakker door het applaus. Het meneertje zelf schreeuwt zo hard mogelijk, zodat iedereen hem kan verstaan: "Bravo! Bravo! Fabuleus! Dit is Kunst! Kunst zoals het moet!"
(22 reacties) Reageer >>
